Czy pieprzyki rosną z wiekiem? Jak zmieniają się znamiona od dzieciństwa do starości i kiedy wzrost powinien niepokoić

Pieprzyki nie są zmianami „na zawsze takimi samymi”. Rodzą się, rosną, dojrzewają i często z wiekiem znikają. W dzieciństwie i młodości rosną razem z ciałem, a najwięcej mają ich nastolatki i młodzi dorośli. U dorosłych zwykłe znamiona rosną już rzadko, a w starszym wieku część z nich unosi się, jaśnieje albo powoli zanika [DermNet — Melanocytic naevus]. To naturalny cykl. Właśnie dlatego ten sam objaw, czyli rosnący pieprzyk, u 12-latka zwykle jest normalny, a u 55-latka wymaga oceny lekarza.

Wyjaśniamy, jak wygląda życie znamienia od dzieciństwa do starości, czego naprawdę przybywa na skórze z wiekiem, co oznaczają pieprzyki po 30., 40. i 50. roku życia i po czym poznać, że wzrost pieprzyka powinien niepokoić. Ogólnie o tym, skąd biorą się znamiona, piszemy w artykule dlaczego powstają znamiona i skąd się biorą pieprzyki.

Czy pieprzyki rosną z wiekiem? W skrócie

• U dzieci i nastolatków tak. Znamiona rosną razem z dzieckiem, a powolny, równomierny wzrost w tym wieku zwykle jest łagodny [Kittler i wsp. 2000; DermNet — Congenital melanocytic naevi].
• Najwięcej pieprzyków mają młodzi ludzie. Później część z nich powoli zanika [DermNet — Melanocytic naevus].
• Z wiekiem przybywa zmian, które tylko przypominają pieprzyki: brodawek łojotokowych, naczyniaków rubinowych i plam starczych [Schäfer i wsp. 2006; DermNet — Seborrhoeic keratosis; DermNet — Cherry angioma].
• Im jesteś starszy, tym rzadziej zwykłe znamię rośnie. Nowa lub zmieniająca się zmiana u osoby po 50. roku życia częściej okazuje się czerniakiem niż u młodszej (w badaniu osób z grupy wysokiego ryzyka) [Banky i wsp. 2005].
• Nowe znamię po 40. roku życia to sygnał, by pokazać je lekarzowi [DermNet — Melanocytic naevus].
• Liczy się sposób wzrostu. Łagodne znamiona zwykle powiększają się równomiernie, a wczesny czerniak częściej rośnie nierówno i zmienia kształt [Kittler i wsp. 2000, JAAD].

Cykl życia pieprzyka: od płaskiej plamki do miękkiej grudki

Typowy pieprzyk nabyty, czyli taki, który nie był obecny od urodzenia, pojawia się w dzieciństwie lub młodości. Zmienia się z wiekiem w dość przewidywalny sposób [DermNet — Melanocytic naevi pathology]:

1. Znamię łączące. Na początku to płaska, brązowa plamka. Komórki znamienia leżą na granicy naskórka i skóry właściwej.
2. Znamię złożone. Z czasem część komórek przesuwa się głębiej i znamię lekko się unosi. Często ma wypukły środek i płaski, zabarwiony brzeg.
3. Znamię skórne. Z wiekiem znamię staje się kopulaste lub guzkowate, czasem uszypułowane. Może stracić barwnik i wyglądać jak grudka w kolorze skóry, szczególnie na twarzy.
4. Zanikanie. Wiele znamion w końcu się cofa. Komórki znamienia zastępuje tkanka łączna i tłuszczowa, a liczba znamion po 50. roku życia spada.

Różnice związane z wiekiem widać też w dermatoskopie. W niewielkim badaniu, w którym oceniono ponad 1200 znamion u 50 osób z licznymi znamionami w różnym wieku, u najmłodszych przeważał wzór kulisty (globularny), a u osób po 15. roku życia coraz częściej wzór siateczkowaty lub jednorodny [Zalaudek i wsp. 2006]. Autorzy sugerują, że znamię nietypowe jak na wiek pacjenta może zasługiwać na uważniejszą ocenę.

Granice wieku w tabeli są orientacyjne. DermNet podaje tylko, że najwięcej znamion mają nastolatki i młodzi dorośli, a po 50. roku życia ich liczba spada. Podział na dekady jest uproszczeniem na podstawie tego opisu i badań przedstawionych niżej. U konkretnej osoby może on wyglądać inaczej, dlatego o tym, co jest normalne, decyduje lekarz po obejrzeniu skóry.

Zdjęcia w internecie nie zastąpią badania

U nas znamię ogląda lekarz — wideodermatoskopem, podczas jednej wizyty.

Umów się

Czy pieprzyki rosną razem z dzieckiem?

Tak. Znamiona wrodzone zwykle rosną proporcjonalnie do dziecka. Czasem z wiekiem stają się mniej widoczne, a w okresie dojrzewania mogą ciemnieć, unosić się i porastać włosami [DermNet — Congenital melanocytic naevi].

Znamiona nabyte, które pojawiają się między 2. a 10. rokiem życia, zwykle są najwyraźniejsze i zostają na całe życie [DermNet — Melanocytic naevus]. Okres dojrzewania to czas dużego ruchu na skórze. W amerykańskim badaniu, w którym fotografowano plecy dzieci w wieku 11 i 14 lat, mediana liczby znamion na plecach wzrosła w tym czasie o dwa, 75% dzieci miało co najmniej jedno nowe znamię, a 28% co najmniej jedno znamię, które zniknęło [Scope i wsp. 2011].

Ważne są też wyniki wiedeńskiego badania 1612 zwykłych znamion obserwowanych w dermatoskopie przez około rok. Powiększyło się 5,3% z nich. Rosnące znamiona były częste u osób przed 20. rokiem życia i stosunkowo rzadkie w starszych grupach wiekowych. Żadne z rosnących znamion wyciętych u dzieci i nastolatków nie miało cech atypii w badaniu histopatologicznym. Autorzy podsumowali, że sam wzrost, bez innych niepokojących cech, nie świadczy o nowotworze [Kittler i wsp. 2000]. Typowe dla łagodnego, rosnącego znamienia jest symetryczne powiększanie się z obwódką brązowych kuleczek na brzegu, widoczną w dermatoskopie.

To nie znaczy, że rosnącego znamienia u dziecka nie trzeba nigdy pokazywać lekarzowi. Szczegółowo, kiedy kontrola jest pilna, piszemy w artykule pieprzyki u dzieci — kiedy kontrola.

Czy z wiekiem przybywa pieprzyków?

Odpowiedź zależy od tego, co nazywamy pieprzykiem.

Znamion barwnikowych zwykle nie przybywa w nieskończoność. Najwięcej mają ich nastolatki i młodzi dorośli, a w późniejszym życiu jest ich mniej, bo część powoli zanika [DermNet — Melanocytic naevus]. W niemieckim badaniu populacyjnym KORA, w którym zbadano skórę ponad 2800 dorosłych, liczba zwykłych i atypowych znamion była tym mniejsza, im starsi byli badani [Schäfer i wsp. 2006].

Obraz jest jednak bardziej złożony. Badanie przekrojowe porównuje różne osoby w różnym wieku, a nie te same osoby w czasie. Gdy brytyjscy badacze policzyli znamiona u tych samych 414 bliźniąt dwukrotnie, w odstępie średnio 17 lat (średnio w wieku 46 i 63 lat), u 57% osób znamion przybyło, a u 40% ubyło. Średnia różnica wyniosła dziewięć znamion, a wzrost dotyczył tylko górnej części ciała [Ribero i wsp. 2021]. Uczciwa odpowiedź brzmi więc: w dorosłości liczba znamion może się jeszcze nieco zmieniać w obie strony, a ogólny spadek widoczny w badaniach przekrojowych nie musi dotyczyć każdego.

Dlaczego z wiekiem przybywa „pieprzyków”?

Wiele osób po czterdziestce mówi, że „wysypało” im pieprzyki. Najczęściej nie są to znamiona barwnikowe, tylko inne, łagodne zmiany związane ze starzeniem się skóry:

• Brodawki łojotokowe zaczynają się pojawiać zwykle po 30.–40. roku życia, a po 60. ma je ponad 90% dorosłych. Są brązowe lub czarne, szorstkie, jakby przyklejone do skóry, i bywają bardzo liczne [DermNet — Seborrhoeic keratosis]. Więcej w artykule brodawki łojotokowe.
• Naczyniaki rubinowe, czyli małe czerwone kropki, wyraźnie przybywają od około 40. roku życia. Szacuje się, że ma je 75% osób po 75. roku życia [DermNet — Cherry angioma]. Opisujemy je w artykule naczyniak rubinowy.
• Plamy soczewicowate posłoneczne, czyli plamy starcze. W badaniu KORA miało je 62,4% dorosłych i, w przeciwieństwie do znamion, było ich więcej z wiekiem [Schäfer i wsp. 2006]. Więcej w artykule plamy starcze.
• Włókniaki miękkie w fałdach skóry, na szyi i pod pachami [DermNet — Skin tags].

Przegląd zmian typowych dla starszego wieku znajdziesz w artykule zmiany skórne u osób starszych.

Zanim czytasz dalej, sprawdź, jak radzisz sobie z oceną zmian skórnych: 5 prawdziwych zmian, przy każdej jedna decyzja — łagodna czy złośliwa? Większość osób myli się przynajmniej raz. To nie test wiedzy, tylko dowód, że gołym okiem nie widać wszystkiego — dlatego zmianę, która Cię niepokoi, zawsze warto pokazać lekarzowi.

?

Quiz edukacyjny · 5 przypadków

Łagodna czy złośliwa?

Zobaczysz 5 zdjęć prawdziwych zmian skórnych. Przy każdym podejmujesz jedną decyzję, a odpowiedź z krótkim wyjaśnieniem dostajesz od razu. Większość osób myli się co najmniej dwa razy.

Sprawdź swoje oko

Quiz ma charakter edukacyjny i nie zastępuje badania lekarskiego.

Pieprzyki po 30. roku życia

Po trzydziestce nowe znamiona barwnikowe wciąż mogą się pojawiać, ale coraz rzadziej. Znamiona, które powstają w późniejszym dzieciństwie lub w dorosłości, często wiążą się z ekspozycją na słońce i z czasem mogą zblednąć lub zniknąć [DermNet — Melanocytic naevus]. Na liczbę znamion wpływają geny, słońce i stan odporności, a wysyp nowych znamion może towarzyszyć leczeniu immunosupresyjnemu oraz niektórym lekom przeciwnowotworowym (inhibitorom BRAF) [DermNet — Melanocytic naevus].

W dorosłości zmienia się też znaczenie wzrostu znamienia. W cytowanym już badaniu wiedeńskim w starszych grupach wiekowych 48,1% wyciętych rosnących znamion miało w badaniu histopatologicznym pewne cechy atypii, choć żadne nie okazało się czerniakiem [Kittler i wsp. 2000]. W australijskiej obserwacji 309 osób z wysokim ryzykiem czerniaka nowych, zmieniających się i zanikających znamion było tym mniej, im starsi byli pacjenci, a czerniaków tym więcej [Banky i wsp. 2005].

Pieprzyki po 40. i po 50. roku życia

To wiek, w którym warto zmienić podejście do pieprzyków:

• Nowe znamię barwnikowe po 40. roku życia to jedna z sytuacji, w których DermNet szczególnie zaleca ocenę doświadczonego lekarza, także na podstawie obrazu dermatoskopowego [DermNet — Melanocytic naevus].
• Nowa lub zmieniona zmiana barwnikowa po 50. roku życia częściej okazuje się czerniakiem niż u osób młodszych (w badaniu osób z grupy wysokiego ryzyka) [Banky i wsp. 2005].
• Ryzyko przemiany pojedynczego pieprzyka jest bardzo małe, ale rośnie z wiekiem, zwłaszcza u mężczyzn. W amerykańskiej analizie modelowej roczne ryzyko wynosiło nie więcej niż 1 na 200 000 u osób przed 40. rokiem życia i około 1 na 33 000 u mężczyzn po 60. roku życia [Tsao i wsp. 2003].
• Mediana wieku zachorowania na czerniaka w Polsce wynosi około 50 lat [wytyczne NIO 2024].

Warto pamiętać też o czerniaku guzkowym. Większość chorych ma w chwili rozpoznania ponad 50 lat. Wygląda jak kopulasty, twardy guzek, który rośnie przez kilka tygodni lub miesięcy, często jest symetryczny, a mniej więcej co trzeci nie ma barwnika [DermNet — Nodular melanoma]. Taki guzek nie spełnia reguły ABCD [Kelly i wsp. 2003]. Dlatego obok ABCDE stosuje się regułę EFG: zmiana wyniesiona (elevated), twarda (firm) i rosnąca (growing) [DermNet — Melanoma]. Szczegóły w artykule czerniak guzkowy.

Po 50. roku życia pieprzyki częściej się nie powiększają, tylko jaśnieją i unoszą się, co jest typowe dla dojrzewającego znamienia skórnego. Wypukły, jednolity pieprzyk zmieniający się latami to co innego niż twardy guzek, który urósł w kilka tygodni. O różnicy piszemy w artykule odstający pieprzyk.

Kiedy wzrost pieprzyka jest normalny, a kiedy niepokojący?

W badaniu, w którym obserwowano w dermatoskopie ponad 1800 zmian u osób z licznymi znamionami atypowymi, łagodne znamiona zwykle powiększały się symetrycznie i bez istotnych zmian struktury. Wczesne czerniaki częściej rosły ogniskowo, zmieniały kształt i pojawiały się w nich struktury typowe dla czerniaka. Co ważne, 6 z 8 osób, u których rozwinął się czerniak, nie zauważyło, że zmiana się zmieniła [Kittler i wsp. 2000, JAAD].

Lekarze oceniają znamiona według kilku reguł [DermNet — Melanoma; DermNet — Melanocytic naevus; NHS — Melanoma symptoms]:

• ABCDE: asymetria, nieregularny brzeg, kilka kolorów, znamię inne niż pozostałe, ewolucja, czyli zmiana w czasie,
• EFG dla zmian guzkowych: wyniesiona, twarda, rosnąca,
• brzydkie kaczątko: znamię niepodobne do pozostałych znamion danej osoby,
• objawy: krwawienie, strup, swędzenie.

DermNet zaleca, by każdą zmianę, która zmienia rozmiar, kształt, kolor lub wyniesienie dłużej niż miesiąc, obejrzał lekarz albo by ją zbadano histopatologicznie [DermNet — Melanoma].

Pamiętaj też, że większość czerniaków nie powstaje z istniejącego pieprzyka. W metaanalizie badań około 71% czerniaków prawdopodobnie rozwinęło się na skórze bez wcześniejszego znamienia [Pampena i wsp. 2017]. Dlatego z wiekiem bardziej niż obserwowanie jednego „starego” pieprzyka liczy się zauważanie nowych zmian na całej skórze.

Pieprzyk zmienił się z płaskiego na wypukły. Czy to normalne?

Często tak. Przejście od płaskiego znamienia łączącego do wypukłego znamienia skórnego to naturalna droga dojrzewania pieprzyka [DermNet — Melanocytic naevi pathology]. Taka zmiana trwa zwykle latami, a znamię staje się przy tym jaśniejsze, a nie ciemniejsze.

Niepokoi natomiast znamię, które uniosło się w ciągu tygodni lub kilku miesięcy, jest twarde, ciemnieje, ma kilka kolorów albo krwawi. Czerniak w fazie wzrostu pionowego staje się grubszy, wyniesiony i wyczuwalny pod palcem [DermNet — Melanoma]. Gołym okiem nie da się pewnie odróżnić jednego od drugiego, dlatego taką zmianę warto obejrzeć w dermatoskopie.

Pieprzyki w okresie dojrzewania i w ciąży

Okres dojrzewania to czas, w którym znamiona wrodzone mogą ciemnieć, unosić się i porastać włosami, a znamiona nabyte pojawiają się i powiększają [DermNet — Congenital melanocytic naevi; Scope i wsp. 2011; Kittler i wsp. 2000].

Ciąża to drugi okres, w którym znamiona mogą się zmieniać. Według przeglądu z 2016 roku ciąża nie wywołuje istotnych zmian w znamionach. Znamiona na piersiach i brzuchu często rosną razem z rozciągającą się skórą, ale na plecach i nogach nie stwierdzano istotnego powiększenia. Nie ma też wystarczających dowodów, że znamiona w ciąży ciemnieją [Bieber i wsp. 2016]. Nowsze, niewielkie szwajcarskie badanie (25 kobiet w ciąży, 2799 znamion) opisało w ciąży powiększanie się znamion oraz zmiany ich kształtu i liczby kolorów, głównie od trzeciego trymestru do okresu po porodzie [Peter i wsp. 2025]. Najważniejsza zasada się nie zmienia: znamię, które budziłoby niepokój poza ciążą, wymaga takiej samej oceny w ciąży [Bieber i wsp. 2016]. Więcej w artykule wideodermatoskopia w ciąży.

Czy pieprzyki mogą zniknąć z wiekiem?

Tak. Znamiona, które pojawiły się w późniejszym dzieciństwie lub w dorosłości, mogą z czasem zblednąć lub zniknąć, a w starszym wieku jest ich mniej, bo część powoli zanika [DermNet — Melanocytic naevus]. Znamię może też zniknąć, gdy otoczy je biała obwódka. To znamię Suttona, które zwykle zanika w ciągu kilku lat [DermNet — Melanocytic naevus].

Inaczej wygląda sytuacja, gdy znika tylko część zmiany, a w jej obrębie pojawiają się nieregularne jaśniejsze, białawe lub szarawe obszary, zwłaszcza u dorosłego. W czerniaku też mogą występować obszary cofania się [DermNet — Melanoma]. Taką zmianę trzeba pokazać lekarzowi.

Jak obserwować pieprzyki, które zmieniają się z wiekiem?

Skoro liczy się zmiana w czasie, potrzebny jest punkt odniesienia:

• samobadanie raz w miesiącu w dobrym świetle, z lusterkiem albo z pomocą bliskiej osoby do miejsc, których nie widać [NHS — Melanoma symptoms; DermNet — Melanocytic naevus],
• zdjęcia telefonem pieprzyków, które budzą Twoje wątpliwości, robione zawsze z tej samej odległości i przy podobnym świetle; aplikacje mogą w tym pomóc, ale nie zastępują badania,
• badanie całej skóry u lekarza z dermatoskopem. Polskie wytyczne podają, że dermatoskopia poprawia czułość rozpoznawania czerniaka o około 30%, a u osób z zespołem znamion atypowych uznają za przydatne gromadzenie zdjęć skóry i porównywanie ich w kolejnych latach [wytyczne NIO 2024].

Podczas wideodermatoskopii lekarz ogląda w powiększeniu wszystkie znamiona, a te, które warto obserwować, fotografuje i zapisuje z dokładną lokalizacją. Na kolejnej wizycie porównuje obrazy i sprawdza, czy znamię rośnie, a jeśli tak, to w jaki sposób. W Twoich Znamionach badanie kosztuje 480 zł u dorosłych i 380 zł u dzieci, a wizyta kontrolna do 6 miesięcy 300 zł. Więcej o tej metodzie w artykule mapowanie znamion. Jak często się badać, zależy od ryzyka, co opisujemy w artykule kontrola znamion — jak często.

Co zrobić, żeby pieprzyki zniknęły?

Nie ma kremu, maści ani domowego sposobu, który bezpiecznie usuwa znamiona. Pieprzyka nie wypalaj, nie podwiązuj i nie odcinaj w domu: zniszczona w ten sposób zmiana nie trafi już do badania histopatologicznego, więc nikt nie sprawdzi, czym była. Jeśli pieprzyk przeszkadza albo budzi wątpliwości, można go usunąć po ocenie lekarza:

• Zmianę łagodną, np. wypukłe znamię skórne, które zahacza o ubranie, w większości naszych ośrodków usuwamy laserem CO2. Szczegóły na stronie laserowe usuwanie znamion.
• Znamię budzące wątpliwości wycina się chirurgicznie w całości i wysyła do badania histopatologicznego [wytyczne NIO 2024]. Szczegóły na stronie chirurgiczne usuwanie znamion, a o wyniku badania w artykule biopsja znamienia i wynik histopatologiczny.

Metodę zawsze dobiera lekarz. Polskie wytyczne podkreślają, że nie ma wskazań do „profilaktycznego” wycinania znamion, które nie budzą podejrzenia czerniaka [wytyczne NIO 2024]. Nie trzeba więc usuwać pieprzyka tylko dlatego, że ma się go od lat albo że z wiekiem stał się wypukły.

Orientacyjne ceny w ośrodkach z laserem: laserowe usunięcie zmiany do 0,5 cm na tułowiu lub kończynach kosztuje 390 zł, a większej zmiany lub zmiany w lokalizacji szczególnej (np. twarz, szyja, dłonie, stopy) 460 zł. Chirurgiczne usunięcie zmiany do 1,5 cm kosztuje 580 zł, a większej lub w lokalizacji szczególnej 680 zł. Badanie histopatologiczne to 150 zł. Dokładną wycenę lekarz podaje przed zabiegiem, a aktualne stawki są w cenniku.

Czy można zapobiec nowym pieprzykom? Ochrona przed słońcem pomaga, zwłaszcza u dzieci. W badaniu z losowaniem dzieci, którym rodzice nakładali krem z filtrem SPF 30, miały w ciągu trzech lat nieco mniej nowych znamion (mediana 24 wobec 28) niż dzieci z grupy kontrolnej [Gallagher i wsp. 2000]. DermNet zaznacza jednak, że sam krem z filtrem nie wystarczy, by zapobiec nowym znamionom, i zaleca także odzież ochronną i kapelusz [DermNet — Melanocytic naevus].

Najczęstsze pytania

Czy pieprzyki rosną z wiekiem?

W dzieciństwie i młodości tak: znamiona rosną razem z dzieckiem, a w okresie dojrzewania wiele z nich powiększa się i pojawiają się nowe. U dorosłych pieprzyki zwykle są stabilne, a z wiekiem część z nich unosi się, jaśnieje albo powoli znika. Im starsza osoba, tym rzadziej zwykłe znamię rośnie. Dlatego rosnący pieprzyk u dorosłego, a zwłaszcza po 40.–50. roku życia, trzeba pokazać lekarzowi.

Czy z wiekiem przybywa pieprzyków?

Najwięcej znamion mają nastolatki i młodzi dorośli. W badaniach przekrojowych u starszych osób znamion jest mniej, ale w długiej obserwacji tych samych osób ich liczba w średnim i starszym wieku wciąż mogła lekko rosnąć, głównie na górnej części ciała. Z wiekiem wyraźnie przybywa natomiast zmian, które tylko przypominają pieprzyki: brodawek łojotokowych, naczyniaków rubinowych i plam starczych.

Dlaczego wyrastają nowe pieprzyki?

Liczba znamion zależy od genów, ekspozycji na słońce i stanu układu odpornościowego. Nowe znamiona najczęściej pojawiają się w dzieciństwie i młodości, a te, które powstają później, często wiążą się ze słońcem. Wysyp nowych znamion może towarzyszyć leczeniu immunosupresyjnemu i niektórym lekom przeciwnowotworowym. Nowe znamię po 40. roku życia warto pokazać lekarzowi.

Czy pieprzyki mogą rosnąć?

Tak. U dzieci i nastolatków powolny, równomierny wzrost znamienia jest zwykle normalny. U dorosłych zwykłe znamiona rosną rzadko, a w ciąży mogą się powiększać głównie na brzuchu i piersiach razem z rozciągającą się skórą. Niepokoi wzrost nierówny, ze zmianą kształtu lub koloru, szybki wzrost twardego guzka oraz każda zmiana trwająca dłużej niż miesiąc. Taki pieprzyk powinien ocenić lekarz w dermatoskopie.

Jak wyglądają pieprzyki rakowe?

Czerniak najczęściej wygląda jak znamię asymetryczne, o nierównym brzegu, kilku kolorach, wyróżniające się na tle pozostałych i zmieniające się w czasie. Część czerniaków to jednak wypukłe, twarde, szybko rosnące guzki, czasem różowe, które nie spełniają reguły ABCDE. Gołym okiem nie da się tego pewnie ocenić, dlatego zmieniające się znamię trzeba pokazać lekarzowi.

Co zrobić, żeby pieprzyki zniknęły?

Nie ma kremu ani domowego sposobu, który bezpiecznie usuwa znamiona. Pieprzyk można usunąć zabiegowo po ocenie lekarza: zmianę łagodną zwykle laserem, a budzącą wątpliwości chirurgicznie, z badaniem histopatologicznym. Nie ma potrzeby profilaktycznego wycinania znamion, które nie budzą podejrzeń. Ochrona przed słońcem zmniejsza liczbę nowych znamion, zwłaszcza u dzieci.

Pieprzyki po 50. roku życia — co jest normalne?

Po 50. roku życia nowe znamiona barwnikowe pojawiają się rzadko, a dotychczasowe częściej jaśnieją, unoszą się lub znikają. Normalne jest natomiast pojawianie się brodawek łojotokowych, naczyniaków rubinowych i plam starczych. Nowa lub zmieniająca się ciemna zmiana w tym wieku częściej niż u młodszych okazuje się czerniakiem, dlatego warto ją szybko pokazać lekarzowi.

Podsumowanie

Pieprzyki mają swój cykl życia. Pojawiają się i rosną w dzieciństwie i młodości, najwięcej jest ich u młodych dorosłych, a z wiekiem dojrzewają: unoszą się, jaśnieją i część z nich znika. Po czterdziestce przybywa głównie zmian, które tylko przypominają pieprzyki, takich jak brodawki łojotokowe, naczyniaki rubinowe i plamy starcze. Im starsza osoba, tym rzadziej zwykłe znamię rośnie, dlatego nowe lub rosnące znamię barwnikowe u dorosłego, a szczególnie po 40.–50. roku życia, warto pokazać lekarzowi. Najbardziej niepokoi nierówny wzrost ze zmianą kształtu lub koloru oraz twardy, szybko rosnący guzek. Najpewniejszym sposobem, by odróżnić naturalne starzenie się znamienia od czerniaka, jest badanie całej skóry w dermatoskopie i porównywanie zdjęć w czasie.

Zobacz również

• Dlaczego powstają znamiona i skąd się biorą pieprzyki?
• Pieprzyki u dzieci — kiedy kontrola i co jest pilne?
• Odstający pieprzyk — czy to czerniak? Kiedy usuwać?
• Zmiany skórne u osób starszych
• Wideodermatoskopia — komputerowe badanie znamion