Przejdź do treści głównej

Nie zgaduj ze zdjęć — zbadaj swoje znamiona

72 000+wideodermatoskopii
100+lekarzy w zespole
4,9
Umów badanie

PA++++ co to znaczy? Skala PA, PPD i ochrona przed UVA na kremach z filtrem

Na opakowaniach kremów z filtrem, zwłaszcza tych z Japonii i Korei, obok liczby SPF często widać tajemnicze oznaczenie: PA+, PA++, PA+++ albo PA++++. Krótko mówiąc, PA++++ oznacza najwyższy stopień ochrony przed promieniowaniem UVA w japońskiej skali, w której liczba plusów rośnie razem z siłą ochrony [JCIA — SPF i PA]. SPF mówi głównie o ochronie przed oparzeniem, a PA o ochronie przed promieniowaniem, które przyciemnia i postarza skórę.

W tym artykule wyjaśniamy, skąd wzięła się skala PA, jak mierzy się ochronę przed UVA, ile dokładnie „znaczy” każdy plus, czym PA różni się od europejskiego symbolu UVA w kółku i amerykańskiego „broad spectrum” oraz jak z tych informacji korzystać przy wyborze kremu.

Dbasz o ochronę przed słońcem, ale masz dużo znamion? Filtr zmniejsza ryzyko nowych uszkodzeń, ale nie zastąpi kontroli skóry. Zobacz, jak wygląda wideodermatoskopia, czyli komputerowe badanie znamion.

PA++++ — co to znaczy? W skrócie

  • PA to skrót od „Protection Grade of UVA”, czyli stopień ochrony przed UVA. Skalę stworzyło Japońskie Stowarzyszenie Przemysłu Kosmetycznego (JCIA) [JCIA — SPF i PA].
  • Plusy przelicza się z wyniku badania PPD, w którym sprawdza się, jak krem chroni skórę przed trwałym przyciemnieniem po naświetleniu UVA.
  • PA++++ oznacza współczynnik ochrony przed UVA co najmniej 16. PA+ to wynik od 2 do 4, PA++ od 4 do poniżej 8, PA+++ od 8 do poniżej 16 [Kohli i wsp., J Cosmet Dermatol 2025].
  • Stopień PA++++ dodano w 2013 roku, aby wyróżnić produkty o najwyższej ochronie przed UVA [Mizuno, J Soc Cosmet Chem Jpn 2013].
  • PA nie zastępuje SPF. To dwie różne informacje: SPF dotyczy głównie UVB, PA wyłącznie UVA.
  • W Unii Europejskiej ochronę UVA oznacza się inaczej: symbolem UVA w kółku, gdy ochrona przed UVA wynosi co najmniej jedną trzecią SPF [Komisja Europejska — Sunscreen products; Salih i wsp. 2024].

Centrum Badania Znamion

Nie zgaduj ze zdjęć — zbadaj swoje znamiona

72 000+wideodermatoskopii
65 000+usuniętych zmian
100+lekarzy w zespole
8miast w Polsce
Umów badanie znamion

Skąd się wzięło oznaczenie PA?

Przez wiele lat jedyną liczbą na kremach z filtrem był SPF. Problem w tym, że SPF wyznacza się w teście, który mierzy, ile promieniowania potrzeba do wywołania zaczerwienienia skóry. Opisuje więc przede wszystkim ochronę przed UVB, a o UVA mówi niewiele [FDA — Sunscreen; Young i wsp. 2026]. Tymczasem UVA stanowi większość promieniowania ultrafioletowego docierającego do Ziemi [Young i wsp. 2026]. Badanie Young i wsp., z którego pochodzi wiele danych w tym artykule, sfinansował producent kosmetyków, a jego autorzy są związani z firmami kosmetycznymi.

Komisja Europejska opisywała w 2007 roku, jak chaotyczne były wcześniej deklaracje producentów o ochronie przed UVA: na opakowaniach pojawiały się różne skróty, liczby i hasła, których konsument nie miał jak porównać [Komisja Europejska — MEMO/07/282]. Różne regiony rozwiązały ten problem po swojemu. Japonia wybrała prostą skalę z plusami, opartą na badaniu na skórze ludzi. W Japonii oznaczenia SPF i PA oraz metody ich badania nie są normą państwową, lecz standardem branżowym JCIA [Mizuno 2013], który producenci powszechnie stosują [Patel i Patel, Cureus 2026].

Skala PA przyjęła się szeroko na rynkach azjatyckich [Patel i Patel 2026], dlatego widzisz ją na wielu kremach z Japonii i Korei, także tych sprzedawanych w Polsce.

PPD, czyli jak mierzy się ochronę przed UVA

Podstawą skali PA jest metoda PPD (od ang. persistent pigment darkening), czyli trwałego przyciemnienia barwnika. Wykorzystuje ona to, że skóra naświetlona UVA ciemnieje już wkrótce po ekspozycji [JCIA — wpływ UVA i UVB na skórę]. Im lepiej krem chroni przed UVA, tym większej dawki promieniowania potrzeba, by to przyciemnienie wywołać.

Badanie na skórze ochotników (ISO 24442)

Metodę opisuje międzynarodowa norma ISO 24442. Wygląda to tak [Young i wsp. 2026]:

  1. Na skórę pleców ochotników nakłada się badany krem w ściśle określonej ilości.
  2. Sąsiednie pola skóry, z kremem i bez kremu, naświetla się rosnącymi dawkami promieniowania UVA z lampy, która prawie nie emituje UVB.
  3. Po 2–24 godzinach ocenia się, przy jakiej najmniejszej dawce pojawiło się trwałe przyciemnienie skóry.
  4. Wynik to współczynnik ochrony przed UVA (UVA-PF), czyli iloraz tej dawki na skórze chronionej i niechronionej.

W Japonii ten sam wskaźnik nazywa się PFA (protection factor of UVA). Jeśli PFA wynosi 16, to aby wywołać przyciemnienie, trzeba było naświetlić skórę z kremem dawką 16 razy większą niż skórę bez ochrony.

Metodę PPD uznaje się za złoty standard, bo mierzy rzeczywistą reakcję skóry i daje powtarzalne wyniki [Young i wsp. 2026]. Ma też ograniczenie, o którym warto wiedzieć: przyciemnienie skóry to szybka reakcja i nie wiadomo dokładnie, na ile jej zahamowanie przekłada się na ochronę przed skutkami odległymi, takimi jak starzenie się skóry czy nowotwory [Young i wsp. 2026].

Pomiar w laboratorium (ISO 24443)

Ochronę przed UVA można też zmierzyć bez udziału ludzi. W metodzie opisanej w normie ISO 24443 cienką warstwę kremu nakłada się na specjalną płytkę i sprawdza, ile promieniowania UVA przez nią przechodzi. Wynik przelicza się tak, by był zgodny z wynikami PPD [Hedayat i wsp., Clin Cosmet Investig Dermatol 2020]. Z metod laboratoryjnych korzysta Unia Europejska [Patel i Patel 2026].

Laboratoryjnym uzupełnieniem jest też długość fali krytycznej: sprawdza się, do jakiej długości fali krem pochłania 90% promieniowania, które w ogóle pochłania. W Unii Europejskiej, Australii i krajach Mercosuru powinna ona wynosić co najmniej 370 nm [Young i wsp. 2026].

Przegląd porównujący różne metody wskazał, że wyniki metod laboratoryjnych bywają trudne do powtórzenia w różnych warunkach, a badanie PPD na skórze uznano za bardziej wiarygodne [Hedayat i wsp. 2020].

Skala PA: od PA+ do PA++++

Każdemu stopniowi PA odpowiada przedział wyniku PFA uzyskanego w badaniu PPD [Kohli i wsp. 2025]. Japońskie stowarzyszenie opisuje te stopnie słownie [JCIA — SPF i PA]:

OznaczenieWynik PFA (PPD)Opis według JCIA
PA+od 2 do 4ma działanie ochronne przed UVA
PA++od 4 do poniżej 8dość dobra ochrona przed UVA
PA+++od 8 do poniżej 16bardzo dobra ochrona przed UVA
PA++++16 i więcejwyjątkowo wysoka ochrona przed UVA

Dane: [Kohli i wsp., J Cosmet Dermatol 2025; JCIA — SPF i PA]. Praca Kohli i wsp. to konsensus lekarzy z Indii, w którym część autorów to pracownicy firmy farmaceutycznej.

Kilka rzeczy wynika z tej tabeli:

  • PA++++ to próg, a nie konkretna liczba. Krem z PFA 16 i krem z PFA 40 mają to samo oznaczenie. Niektórzy producenci podają dodatkowo dokładną wartość PPD, ale robią to nieliczni. W jednym badaniu tylko 7 z 38 kremów z SPF 50 i wyższym podawało na opakowaniu liczbową wartość ochrony przed UVA [Young i wsp. 2026].
  • Plusy rosną szybciej niż ochrona wygląda na pierwszy rzut oka. Każdy kolejny stopień oznacza mniej więcej podwojenie dolnej granicy PFA.
  • Stopień PA++++ jest stosunkowo nowy. Wprowadzono go w Japonii w 2013 roku [Mizuno 2013]. Starsze produkty mogły mieć najwyżej PA+++.

SPF 50 PA++++ — jak odczytać całe oznaczenie?

Oznaczenie „SPF 50 PA++++” składa się z dwóch niezależnych części.

SPF 50 to współczynnik ochrony przeciwsłonecznej. Wyznacza się go, nakładając krem w ilości 2 mg na cm² skóry i porównując dawkę promieniowania, która wywołuje zaczerwienienie na skórze chronionej i niechronionej [Salih i wsp., Skin Health Dis 2024]. Ponieważ test opiera się na zaczerwienieniu, SPF opisuje głównie ochronę przed UVB [FDA — Sunscreen]. Według Amerykańskiej Akademii Dermatologii krem z SPF 30 zatrzymuje około 97% UVB, a wyższy SPF tylko nieznacznie więcej. Żaden krem nie zatrzymuje 100% promieniowania [AAD — Sunscreen FAQs].

PA++++ dotyczy wyłącznie UVA i mówi, że w badaniu PPD krem zmniejszył dawkę UVA docierającą do skóry co najmniej 16-krotnie [Kohli i wsp. 2025].

Razem oznacza to krem z wysoką ochroną przed oparzeniem i wysoką ochroną przed UVA. Japońskie stowarzyszenie podkreśla jednak, że deklarowaną ochronę uzyskasz tylko wtedy, gdy nałożysz wystarczającą ilość kremu równomiernie na skórę [JCIA — podstawy ochrony przed UV].

Co znaczy SPF 50+?

„Plus” przy SPF ma inne znaczenie niż plusy przy PA. SPF 50+ to najwyższa kategoria ochrony przed UVB:

  • w Unii Europejskiej zalecenie Komisji z 2006 roku przyjmuje, że kategoria 50+ zaczyna się od SPF 60 [Young i wsp. 2026],
  • w Japonii oznaczenie SPF 50+ stosuje się, gdy wynik testu jest istotnie wyższy niż 50 [JCIA — SPF i PA].

Dlaczego nie pisze się po prostu „SPF 70” czy „SPF 100”? Japońskie stowarzyszenie tłumaczy, że SPF około 50 wystarcza do zapobiegania zapaleniu skóry wywołanemu przez UVB nawet przy silnym słońcu i u osób wrażliwych [JCIA — SPF i PA]. Komisja Europejska zwraca uwagę, że SPF powyżej 50 praktycznie nie zwiększa ochrony przed oparzeniem [Komisja Europejska — MEMO/07/282]. Wysokie liczby mogłyby więc dawać złudne poczucie pełnego bezpieczeństwa.

Ochronę przed oparzeniem w Unii opisuje się też słownie. Przegląd niemieckich badaczy z Erlangen podaje unijne kategorie: SPF 6–14 to ochrona niska, 15–29 średnia, 30–49 wysoka, a 50 i więcej najwyższa [Breakell i wsp., J Clin Med 2024].

PA, UVA w kółku, gwiazdki i „broad spectrum” — porównanie

Na kremach sprzedawanych w Polsce spotkasz kilka różnych oznaczeń ochrony przed UVA. Każde powstało w innym kraju i opiera się na innych zasadach:

OznaczenieGdzie się je spotykaNa czym się opiera
PA+ do PA++++Japonia i inne kraje Azjiwynik PPD na skórze ochotników, w przedziałach [JCIA; Kohli i wsp. 2025]
UVA w kółkuUnia Europejskaochrona przed UVA wynosi co najmniej 1/3 SPF [Salih i wsp. 2024; Komisja Europejska — Sunscreen products]
Gwiazdki od 1 do 5Wielka Brytaniastosunek ochrony przed UVA do ochrony przed UVB, mierzony w laboratorium [Salih i wsp. 2024; Kohli i wsp. 2025]
„Broad spectrum”USAlaboratoryjny test szerokiego spektrum oparty na długości fali krytycznej [Patel i Patel 2026; FDA — Sunscreen]

Najważniejsza różnica polega na tym, że skala PA podaje ochronę przed UVA w liczbach bezwzględnych, a symbol UVA w kółku mówi o proporcji między ochroną przed UVA a ochroną przed UVB. Unijna zasada ma sprawić, by ochrona przed UVA rosła razem z SPF [Komisja Europejska — MEMO/07/282]. Symbol UVA w kółku jest standardowym oznaczeniem opracowanym przez europejskie stowarzyszenie branży kosmetycznej na podstawie zalecenia Komisji [Komisja Europejska — Sunscreen products].

W praktyce oznacza to ciekawą zależność. Przy kremie SPF 50+ ocenianym według unijnych zasad, czyli przy SPF co najmniej 60, ochrona przed UVA powinna wynosić co najmniej około 20. Próg PA++++ zaczyna się od 16. Krem z PA++++ może więc spełniać zasadę jednej trzeciej, ale nie musi, zależnie od tego, jak wysoki jest jego rzeczywisty wynik. Dobrze ilustruje to badanie 38 kremów z SPF 50 i 50+, w którym zmierzona ochrona przed UVA wahała się od 3,6 do 46,6, a około jedna trzecia produktów nie spełniała zaleceń Unii, także niektóre sprzedawane w Europie [Young i wsp. 2026].

W USA krem bez oznaczenia „broad spectrum” albo z SPF niższym niż 15 musi nosić ostrzeżenie, że chroni jedynie przed oparzeniem, a nie przed rakiem skóry czy przedwczesnym starzeniem [FDA — Sunscreen].

Brytyjska służba zdrowia NHS zaleca wybierać krem z SPF co najmniej 30 i ochroną UVA co najmniej czterogwiazdkową albo z symbolem UVA w kółku [NHS — Sunscreen and sun safety]. Szczegółowo różnice między ochroną przed UVA i UVB opisujemy w artykule filtr UVA i UVB — różnice.

Dlaczego ochrona przed UVA ma znaczenie?

UVA i UVB działają na skórę inaczej. Japońskie stowarzyszenie opisuje to tak [JCIA — wpływ UVA i UVB na skórę]:

  • UVA szybko przyciemnia skórę, przenika przez chmury i szyby, dociera aż do skóry właściwej i przyspiesza powstawanie zmarszczek i utratę jędrności,
  • UVB działa głównie w naskórku, kilka godzin po ekspozycji wywołuje zaczerwienienie i stan zapalny, a przez pobudzenie produkcji melaniny sprzyja powstawaniu przebarwień i piegów.

Według Światowej Organizacji Zdrowia oba rodzaje promieniowania przyczyniają się do fotostarzenia, które jest procesem stopniowym i nieodwracalnym [WHO — The known health effects of UV]. UVA odpowiada też za część reakcji nadwrażliwości na słońce, w tym najczęstszą z nich, wielopostaciowe osutki świetlne [WHO — The known health effects of UV]. Komisja Europejska podkreśla, że UVA wpływa na układ odpornościowy skóry i ma istotny udział w ryzyku raka skóry [Komisja Europejska — MEMO/07/282].

Czy codzienna ochrona przed słońcem rzeczywiście spowalnia starzenie skóry? W australijskim badaniu z losowym przydziałem 903 dorosłych poniżej 55. roku życia osoby, które codziennie stosowały krem z filtrem o szerokim spektrum, po 4,5 roku nie miały wykrywalnego nasilenia oznak starzenia skóry. W porównaniu z grupą, która używała kremu według uznania, nasilenie starzenia było o 24% mniejsze (względna szansa 0,76) [Hughes i wsp., Ann Intern Med 2013]. Więcej o tym, jak słońce zmienia skórę z wiekiem, piszemy w artykule o fotostarzeniu skóry.

Ochrona przed UVA szczególnie przydaje się osobom, które:

  • mają skłonność do przebarwień,
  • spędzają dużo czasu przy oknie lub w samochodzie, bo UVA przechodzi przez szybę [AAD — Sunscreen FAQs],
  • mają nadwrażliwość na słońce zależną od UVA [Young i wsp. 2026].

Czy PA++++ zawsze oznacza najlepszą ochronę?

PA++++ to wiarygodna informacja, że krem w warunkach badania dobrze chronił przed UVA. Warto jednak pamiętać o kilku ograniczeniach.

Wynik dotyczy ilości z laboratorium. Testy prowadzi się przy 2 mg kremu na cm² skóry, a badania pokazują, że ludzie nakładają średnio około 0,5 mg na cm², czyli czterokrotnie mniej. Przy takiej ilości deklarowany SPF nie zostaje osiągnięty [Salih i wsp. 2024]. Dotyczy to także ochrony przed UVA: w badaniu na ochotnikach zależność między ilością kremu a ochroną przed UVA miała charakter wykładniczy, czyli przy mniejszej warstwie ochrona spadała nieproporcjonalnie mocno [Hwang i wsp., Br J Dermatol 2011].

Ten sam stopień nie oznacza tej samej ochrony. PA++++ obejmuje wszystkie wyniki od 16 w górę. Dwa kremy z identycznym oznaczeniem mogą różnić się ochroną kilkukrotnie.

Metody różnią się między krajami. Nie ma jednego światowego standardu pomiaru i oznaczania ochrony przed UVA [Young i wsp. 2026]. Dlatego trudno bezpośrednio porównywać produkty z różnych rynków.

Żaden krem nie daje pełnej ochrony. Komisja Europejska podkreśla, że nawet wysoki SPF przepuszcza część promieniowania, a określenia sugerujące całkowitą ochronę zostały wycofane z opakowań [Komisja Europejska — MEMO/07/282].

Jak wybrać krem z filtrem, patrząc na SPF i PA?

Japońskie stowarzyszenie zaleca dobierać krem do sytuacji. Do codziennych zajęć, takich jak dojazd do pracy, spacer czy zakupy, wystarcza według niego niższy SPF i niższy stopień PA. Przy długim przebywaniu na zewnątrz, uprawianiu sportu, wędrówkach w górach czy pobycie nad wodą zaleca SPF powyżej 30 i stopień PA+++ lub PA++++. Przy kontakcie z wodą proponuje dodatkowo produkty wodoodporne [JCIA — podstawy ochrony przed UV].

Zalecenia europejskie i amerykańskie są ostrożniejsze. Amerykańska Akademia Dermatologii zaleca wszystkim krem o szerokim spektrum, SPF co najmniej 30 i odporny na wodę [AAD — Sunscreen FAQs], a NHS SPF co najmniej 30 z wysoką ochroną UVA [NHS — Sunscreen and sun safety]. Wynika to m.in. z tego, że w praktyce nakładamy mniej kremu, niż zakłada test.

Praktycznie, przy wyborze kremu:

  1. Sprawdź SPF: na co dzień co najmniej 30, przy długim pobycie na słońcu, nad wodą, w górach albo przy skłonności do przebarwień 50 lub 50+.
  2. Sprawdź ochronę UVA: symbol UVA w kółku albo PA+++ lub PA++++. Jeśli producent podaje liczbową wartość PPD, wyższa jest lepsza.
  3. Dobierz konsystencję do skóry. Najlepszy krem to ten, który chętnie nałożysz w odpowiedniej ilości codziennie. Fluidy, kremy i żele mogą różnić się ochroną przed UVA, a w badaniu 38 produktów różnice między konkretnymi kremami były bardzo duże [Young i wsp. 2026].
  4. Zdecyduj o rodzaju filtrów. Filtry mineralne i chemiczne mogą chronić równie dobrze. Różnice omawiamy w artykule filtr mineralny czy chemiczny.

Więcej praktycznych wskazówek zebraliśmy w poradniku krem z filtrem — jak wybrać.

PA a stosowanie kremu: ilość i ponawianie

Wysoki stopień PA nie zmienia zasad nakładania kremu. Liczą się te same trzy rzeczy co przy SPF:

  • Ilość. Na twarz potrzeba co najmniej jednej łyżeczki kremu, mniej więcej tyle, ile zmieści się na długości palca wskazującego i środkowego. Na całe ciało dorosłej osoby około 30 ml, czyli tyle, ile mieści się w kieliszku do wódki [AAD — Sunscreen FAQs]. Komisja Europejska podaje około 35 g, czyli mniej więcej sześć łyżeczek [Komisja Europejska — MEMO/07/282].
  • Równomierność. Japońskie stowarzyszenie ostrzega, że zbyt mała ilość i nierówne rozprowadzenie kremu mogą skończyć się niespodziewanym opaleniem lub oparzeniem [JCIA — podstawy ochrony przed UV].
  • Ponawianie. Krem warto nakładać ponownie mniej więcej co dwie godziny, a także po kąpieli, wycieraniu się ręcznikiem i intensywnym poceniu [NHS — Sunscreen and sun safety; AAD — Sunscreen FAQs]. Japońskie stowarzyszenie zaleca ponawianie co najmniej co 2–3 godziny, nawet przy produktach wodoodpornych, bo krem ściera się przez tarcie ubrania i ruchy [JCIA — podstawy ochrony przed UV]. Krem z wysokim SPF nie działa dłużej niż ten z niskim [AAD — Sunscreen FAQs].

Jak często ponawiać krem w różnych sytuacjach, wyjaśniamy w artykule co ile ponawiać krem z filtrem.

Filtr to nie wszystko

Krem z SPF 50 PA++++ to jeden z elementów ochrony przed słońcem, a nie jedyny. Japońskie stowarzyszenie, Komisja Europejska i NHS zgodnie zalecają, by łączyć go z cieniem, odzieżą z długim rękawem, kapeluszem z szerokim rondem i okularami przeciwsłonecznymi oraz unikać słońca w najsilniejszych godzinach [JCIA — podstawy ochrony przed UV; Komisja Europejska — MEMO/07/282; NHS — Sunscreen and sun safety]. Krem z filtrem nie jest też powodem, by przebywać na słońcu dłużej, niż zrobiłoby się to bez niego [NHS — Sunscreen and sun safety].

Słońce ma też dobre strony, m.in. udział w wytwarzaniu witaminy D. Badania obserwacyjne i badania z losowym przydziałem wskazują, że przy codziennym stosowaniu kremu z filtrem ryzyko niedoboru witaminy D jest niskie, choć osoby bardzo rygorystycznie unikające słońca mogą mieć niższy poziom witaminy D [Salih i wsp. 2024].

Ochrona przed słońcem zmniejsza ryzyko nowych uszkodzeń skóry, ale nie cofa tych, które już powstały. Jeśli masz dużo znamion, jasną karnację albo za sobą wiele oparzeń, warto co jakiś czas pokazać skórę lekarzowi. Zwróć uwagę na znamię nowe, zmieniające się albo wyraźnie inne niż pozostałe. Gołym okiem nie widać wszystkiego, dlatego ocenę zmian zostaw lekarzowi z dermatoskopem.

Najczęściej zadawane pytania

PA++++ co to znaczy?

PA++++ to najwyższy stopień ochrony przed promieniowaniem UVA w skali PA, którą opracowało Japońskie Stowarzyszenie Przemysłu Kosmetycznego [JCIA — SPF i PA]. Oznacza, że w badaniu na skórze ochotników współczynnik ochrony przed UVA (PFA) wyniósł co najmniej 16, czyli do skóry docierało co najmniej 16 razy mniej UVA niż bez kremu [Kohli i wsp. 2025]. Stopień PA++++ wprowadzono w 2013 roku [Mizuno 2013]. Wcześniej najwyższym oznaczeniem było PA+++.

Co oznacza SPF 50 PA++++?

To dwa osobne parametry. SPF 50 opisuje ochronę głównie przed UVB, czyli promieniowaniem, które wywołuje oparzenia [FDA — Sunscreen]. PA++++ opisuje ochronę przed UVA, które wnika głębiej, przyciemnia skórę i przyspiesza jej starzenie [JCIA — wpływ UVA i UVB na skórę]. Krem z takim oznaczeniem ma wysoką ochronę przed oboma rodzajami promieniowania, pod warunkiem że nałożysz go w odpowiedniej ilości i będziesz go ponawiać.

Co oznacza SPF 50+?

SPF 50+ to najwyższa kategoria ochrony przed UVB na opakowaniach. W Unii Europejskiej oznaczenie to można stosować, gdy zmierzony SPF wynosi co najmniej 60 [Young i wsp. 2026]. W Japonii stosuje się je, gdy wynik testu jest istotnie wyższy niż 50 [JCIA — SPF i PA]. Według Komisji Europejskiej SPF powyżej 50 praktycznie nie zwiększa już ochrony przed oparzeniem [Komisja Europejska — MEMO/07/282], więc ważniejsze od kilku punktów różnicy jest to, ile kremu nałożysz.

Co jest bardziej szkodliwe, UVA czy UVB?

Oba rodzaje promieniowania szkodzą, tylko inaczej. UVB odpowiada głównie za oparzenia słoneczne i ma duży udział w ryzyku nowotworów skóry. UVA wnika głębiej, przyspiesza starzenie się skóry, osłabia jej odporność i również przyczynia się do rozwoju nowotworów [Komisja Europejska — MEMO/07/282]. Nadmiar każdego z nich może prowadzić do raka skóry [AAD — Sunscreen FAQs], dlatego krem powinien chronić przed obydwoma.

Jaki SPF jest najlepszy na twarz?

Na co dzień Amerykańska Akademia Dermatologii i brytyjska NHS zalecają krem o SPF co najmniej 30 z ochroną przed UVA, oznaczoną symbolem UVA w kółku, wysokim stopniem PA albo napisem „broad spectrum” [AAD — Sunscreen FAQs; NHS — Sunscreen and sun safety]. Przy długim przebywaniu na słońcu, nad wodą lub w górach, a także przy skłonności do przebarwień rozsądny jest SPF 50 lub 50+. Na twarz potrzeba co najmniej jednej łyżeczki kremu, a ponawiać go trzeba mniej więcej co dwie godziny [AAD — Sunscreen FAQs].

Podsumowanie

PA++++ to najwyższy stopień japońskiej skali ochrony przed UVA. Oznacza, że w badaniu PPD na skórze ochotników krem zmniejszył dawkę UVA co najmniej 16-krotnie. Skala PA uzupełnia SPF, który opisuje głównie ochronę przed oparzeniem wywołanym przez UVB. W Unii Europejskiej tę samą informację przekazuje symbol UVA w kółku, oparty na proporcji ochrony UVA do SPF, w Wielkiej Brytanii gwiazdki, a w USA napis „broad spectrum”. Oznaczenie SPF 50 PA++++ wskazuje na wysoką ochronę przed oboma rodzajami promieniowania, ale tylko przy odpowiedniej ilości kremu i regularnym ponawianiu. Krem to jeden z elementów ochrony obok cienia, odzieży i okularów. Jeśli przez lata Twoja skóra dostała dużo słońca, warto też regularnie sprawdzać znamiona.

Centrum Badania Znamion

Zbadaj znamiona w swoim mieście

Umów badanie znamion

Zobacz również

Chronisz skórę przed słońcem? Sprawdź też znamiona w wideodermatoskopii

Zobacz również:

Chronisz skórę przed słońcem? Sprawdź też znamiona w wideodermatoskopii
Umów się

Ostatnia aktualizacja medyczna: 07.10.2026 · Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują konsultacji lekarskiej.

Źródła:

  1. Japan Cosmetic Industry Association (JCIA) — 気になる紫外線用語CHECK! (SPF i PA — objaśnienie oznaczeń)
  2. Japan Cosmetic Industry Association (JCIA) — 紫外線の肌への影響 (wpływ UVA i UVB na skórę)
  3. Japan Cosmetic Industry Association (JCIA) — 紫外線防止の基本 (podstawy ochrony przed UV, dobór SPF i PA do sytuacji)
  4. Mizuno M. — Recent trends in UV protection efficacy test methods — Journal of Society of Cosmetic Chemists of Japan 2013
  5. Kohli M., Srinivas C.R., Saraswat A. i wsp. — Practical Recommendations for Indians on Sunscreen Use: a Modified Delphi Consensus by Indian Sunscreen Forum (PRISM-ISF) — Journal of Cosmetic Dermatology 2025
  6. Young A., Tricaud C., Bernerd F. i wsp. — In vivo measurement of UVA protection factor (ISO 24442:2011) across 38 different SPF 50 and SPF 50+ sunscreens — Photodermatology, Photoimmunology & Photomedicine 2026
  7. Patel M.N., Patel N. — Global perspectives on regional sun protection factor (SPF) requirements: scientific and regulatory insights — Cureus 2026
  8. Salih H., Psomadakis C., George S.M.C. — Sunscreens: a narrative review — Skin Health and Disease 2024
  9. Hedayat K. i wsp. — Comparison of UVA protection factor measurement protocols — Clinical, Cosmetic and Investigational Dermatology 2020
  10. Hwang Y.J. i wsp. — Immediate pigment darkening and persistent pigment darkening as means of measuring the UVA protection factor in vivo — British Journal of Dermatology 2011
  11. Breakell T. i wsp. — Ultraviolet filters: dissecting current facts and myths — Journal of Clinical Medicine 2024
  12. Hughes M.C. i wsp. — Sunscreen and prevention of skin aging: a randomized trial — Annals of Internal Medicine 2013
  13. Komisja Europejska — Sunscreen products
  14. Komisja Europejska — MEMO/07/282: Sunscreen products: What matters?, 2007
  15. FDA — Sunscreen: How to Help Protect Your Skin from the Sun
  16. American Academy of Dermatology — Sunscreen FAQs
  17. NHS — Sunscreen and sun safety
  18. WHO — Radiation: The known health effects of ultraviolet radiation

Zbadaj swoje znamiona

72 000+ badań · 8 miast

twojeznamiona.pl © 2015-2026. Wszelkie prawa zastrzeżone.